Organisatiewerk en Muziek

Muziekwerk
Muziekwerk is een speelse en creatieve werkvorm die ik inzet daar waar mensen (leidinggevende/medewerkers) meer zicht willen krijgen op hun specifieke rol binnen de organisatie. Het is persoonlijk werk en ik werk ‘dicht op de huid’.
Hoewel het werken met muziekinstrumenten zweverig kan klinken is de werkzaamheid ervan uiterst praktisch. Dat komt omdat ik veel binnen en voor organisaties gewerkt (zonder muziek en veelal binnen de publieke sector), met zowel leidinggevenden, medewerkers als met teams. Ik leg daarom makkelijk een link tussen wat men laat horen (én zien) in de muzikale expressie en de dagelijkse praktijk van het werk.

Eén van mijn opdrachtgevers bracht mijn werk als volgt onder woorden:
”Paul, met zijn Muziekwerk, is een verademing in een persoonsgerichte training. Hij brengt mensen aan het werk met muziekinstrumenten en weet daarbij de meest diepgaande grondtoon van ieder te wekken, benoemen en laten ervaren. Het is wonderschoon dat mensen precies gespiegeld krijgen wat zij onbewust doen of laten en het effect daarvan op het samenspel met anderen. Mensen worden geraakt en laten zonder schroom (of met schroom) zichzelf zien in hun meest kwetsbare eigenheid, wat onmiddellijk verbindend werkt. Zo wordt ervaren wat met de ratio of emotionele reflectie niet bereikt kan worden. Een werkzame bijdrage in training en scholing van mensen. Een aanrader pur sang.”
Mooier kan ik het niet zeggen.

Muziekwerk
aanvulling, verrijking en verdieping
Ik word veelal gevraagd om met de muziek een bijdrage te leveren binnen bestaande trainingen of trainingstrajecten waar aandacht wordt besteed aan het persoonlijke functioneren van leidinggevenden en medewerkers. Het is een aanvulling op en verrijking van het eigen aanbod. Meestal gaat het om één of twee dagdelen, afhankelijk van het thema en het aantal deelnemers.
Om een idee te geven hoe ik werk, schets ik hieronder enkele muzische werkvormen die hun waarde in de praktijk hebben bewezen:

1. Persoonlijke thema’s als muze
Hier zoom ik in op persoonlijke thema’s van de mensen. Dat kunnen zowel actuele vraagstukken zijn, als zaken die al langer op de achtergrond spelen. “Zit ik wel op mijn plek?” of “Ik heb te weinig contact met mijn mensen, wat speelt er?”, zijn bijvoorbeeld vragen die aan de orde zijn geweest.
Het thema van iemand vormt de muze waardoor ik mij laat inspireren. Stap voor stap gaan we op zoek naar de kern van de zaak. Veelvuldig worden daarbij andere groepsleden betrokken. Iedereen doet dus mee. “Allen voor één, één voor allen”.
Mooi werk!

2. De persoon als muze, muzikale feedback
Om te leren over onszelf en hoe wij opereren binnen de organisatie, hebben we anderen nodig, mensen die ons op een zorgvuldige wijze de spiegel voorhouden en ons eerlijke, constructieve feedback geven.
Muziek is daar op een verrassende manier zeer behulpzaam bij.

Om beurten zet ik één van de deelnemers midden tussen de instrumenten en vraag de anderen:
“Hoe ken jij deze persoon?”
“Wat vind je karakteristiek aan hem/haar?”
“Welk instrument vind je bij hem/haar passen?”
“Hoe speelt hij/zij daarop?”
Vervolgens laten zij dat horen (veelal heeft men direct een associatie),terwijl de betrokkene met de ogen gesloten luistert naar de klanken en ritmes die om hem/haar heen tot leven komen. Elke keer wordt er een hoogst persoonlijk muziekstuk vertolkt, met één van de deelnemers als muze. Prachtig en waardevol, want in het gesprekje dat volgt wordt er een link gelegd tussen de ervaring van de muziek en hoe men de deelnemer kent in diverse situaties. De mensen zijn hier zeer over te spreken, vooral omdat de muziek helpt om de juiste woorden te vinden, die recht doen aan de persoon.

3. Co-creatie als muze
In een ritmische afwisseling van actie (muziekimprovisatie) en reflectie (wat gebeurt er in/met mij, met ons) onderzoeken we het proces van co-creatie, het gezamenlijk scheppend bezig zijn en de rol die een ieder hierin vervult.*
Ik doe dit bijvoorbeeld in het Trainee Ontwikkelingstraject (TOT) voor getalenteerde jonge academici die de gelegenheid krijgen om zich te oriënteren op het werk binnen diverse ministeries.
Dit is een spannende maar leerzame oefening waarin men kan ervaren hoe belangrijk het is om zich af te stemmen, zowel op zichzelf als op de ander(en) en op het creëren van iets dat de moeite waard is (het resultaat dat men nastreeft). Het is boeiend om te zien en te horen hoe de mensen zich in korte tijd vrijer gaan voelen, waardoor niet alleen de eigen creativiteit meer uit de verf en men nieuwe wegen durft in te slaan, maar ook dat er beter geluisterd en meer in afstemming samengespeeld wordt.

4. Toekomstmuziek als muze
De vraag die hier op speelse wijze onderzocht wordt is: Waar willen we naar toe, wat is onze toekomstmuziek. Niet de persoon, maar de inhoud staat centraal en de muziek heeft hierbij een katalyserende functie.
Ideeën, wensen, behoeftes worden vertolkt, uitmondend in een collectief muzikaal geheel, gelardeerd met zelfgeschreven teksten over het thema dat aan de orde is. Het zal duidelijk zijn dat hier een sterke verbindende werking van uitgaat. Op speelse wijze groeit een gemeenschappelijk draagvlak, vooral omdat iedereen een rol speelt in het creatieve proces.

* met dank aan Bart van Rosmalen (Connecting Conversations): “improvisation and conversation”, “playing/talking”

Mocht uw interesse gewekt zijn of mocht dit alles vragen oproepen, dan kom ik graag langs om het één en ander toe te lichten.
 

 

 

 

 

 

Comments are closed.