Passie
In een oriënterend gesprek over een training trof ik een manager van een grote ambtelijke organisatie. Het was een hele precieze, wat formele man; een man van de regels en procedures. Aan het eind van het gesprek kwam aan het licht wat werkelijk zijn hart had. Hij vertelde dat hij een soort sjamaan was, een druïde en dat hij met energieën werkt en daarmee mensen helpt. Ik stak mijn verbazing niet onder stoelen of banken, dit had ik niet verwacht.
Zo heb ik meer mensen leren kennen, mensen met een uitgesproken passie, die schuilging achter de façade van de functionaris: hartstochtelijke motorrijders, bezielde kunstenaars, een ballroomdanser van hoog niveau, een kookkunstenaar en een oudere ambtenaar, die al zijn vakantietijd investeerde in ontwikkelingswerk en dat al vele jaren lang.
Hoofd-en hartzaken
Wat mij altijd getroffen heeft in deze ontmoetingen is het grote contrast tussen verhalen over het dagelijkse werk (werkdruk, frustratie, spanningen tussen collega’s en/of leidinggevenden) en de verhalen over hun passie. Als mensen over het werk praten, hoor ik veelal een ‘hoofd’ praten en als passie ter sprake komt, hoor ik het ‘hart’ spreken. Hoofdzaken en hartzaken, alsof het twee verschillende werelden zijn.
De grote vraag die mij lang bezig gehouden heeft: hoe verbind je deze twee werelden, hoofd en hart, werk en passie, functie en persoon?
Een brug slaan
Het werk van de Vrijplaats is erop gericht om deze brug te slaan; om mensen aan te moedigen meer van zichzelf in te zetten in het werk.
Veel mensen zijn gehecht geraakt aan een vertrouwd stramien, “zo gaat dat nu eenmaal hier”, en hebben geleerd zaken voor lief te nemen, ook al gaat dat tegen henzelf in. Men is er aan gewend geraakt, om het werk te doen wat niet echt hun hart heeft of men heeft ervoor gekozen om zich niet meer uit te spreken, terwijl men wel wat te zeggen heeft.
Deze mensen willen wij wakker schudden: ”Hé, je bent de moeite waard, je hebt meer in te brengen, laat zien wat je in huis hebt!”
“You don’t mean a thing, if you ain’t got that swing!
Ons aanbod
Wij bieden leertrajecten en workshops aan en verzorgen onderdelen in bestaande trainingen, gericht op het vrijmaken van kwaliteiten, scheppingskracht en passie. Dat doen wij op de Vrijplaatsmanier: speels, uitdagend en creatief.
Wij hebben geen standaard aanbod. Ons werk voor organisaties is altijd op maat. Dat is eigen aan onze creatieve wijze van werken. Om een idee te krijgen wat wij voor organisaties kunnen betekenen, geven wij een aantal uiteenlopende voorbeelden van werkzaamheden, waar wij voor gevraagd zijn.
Ons aanbod is divers, maar altijd zijn wij er op uit om een brug te slaan tussen hoofd, hart en ziel.
Thematische impulsen
Dit was een spannende bijdrage bij ‘Celebrate Work’, het jaarlijks evenement van Vitae. We hebben gewerkt in een fabriek vol containers. Eén van de containers was onze werkruimte. Op een avond hebben we 9 groepen op indringende wijze laten ervaren wat het verschil is tussen leven en geleefd worden in je werk, tussen afgeleide zijn van je werk (reactief) en hoe je trouw kunt blijven aan wie je bent (creatief). We werkten met uniforme, witte maskers waar een grote werking vanuit gaat en met het ritmische geluid van een gong.
Versterken van de teamspirit
Een team van projectleiders van Achmea wilden de onderlinge relaties versterken. ’s Morgens hadden zij inhoudelijk hard gewerkt en ’s middags heb ik met muziek gewerkt. Er werd niet alleen veel gelachen, maar in diverse muzikale ontmoetingen werden prachtige creaties gemaakt. Men zag elkaar in een ander licht, kwaliteiten werden zichtbaar en er kwam veel energie vrij.
Staan voor wat je waard bent
Door Reviresce (Groen en Partners) werd ik gevraagd een avond te verzorgen rond het thema leiderschap voor leidinggevenden uit uiteenlopende organisaties. De opdracht was om een presentatie te houden met instrumenten, waarmee men een klik had. Er werd veel duidelijk over het werkingsveld van mensen, over echte kwaliteiten, over de ontwikkeling, die zij hadden doorgemaakt en over patronen, waarin men verstrikt kan raken. Het was een rijke en inspirerende avond.
Meer begrip, meer samen
Voor Ballast Nedam hebben wij een prachtig lied gemaakt, een rap waarin de karakteristieken van de ‘cowboys’ van grond en wegen en de ‘techneuten’ van beton en water werden belicht. Op een avond werd dit lied vertolkt voor een groot gezelschap door het management team, de cowboys en de techneuten. Het was een mooi spektakel.
Leiderschap
Voor Common Purpose (opleidingsinstituut) laat ik jonge leidinggevenden ervaren hoe het is om ‘een eigen geluid’ te laten horen (letterlijk met de stem) en hoe je trouw kunt blijven aan jezelf in het contact met de ander (in het muzikale speelveld). In deze sessies is heel goed te merken wanneer iemand ‘erin gaat’ of dat men in ‘de reservestand’ blijft. Ik laat hen ook een groep aansturen (maak een mooi muzikaal klankbeeld), waarin valt veel te leren over communicatie en interactie, het benutten van kwaliteiten en het realiseren van een wenselijk eindproduct.
Als dank
Voor een hospice een dag verzorgd voor de vele vrijwilligers, als dank voor hun grote en trouwe inzet. Na een collectief klankspel is men in groepen uiteen gegaan met als opdracht om een klankbeeld te maken, rond het thema afscheid. Dat was mooi.
Lof der Onaangepastheid
Dit was een speelse workshop voor leidinggevenden van het ministerie van SZW, waarin men werd uitgedaagd om achter het masker van de aanpassing tevoorschijn te komen. Er werd veel gelachen.
Rouwritueel
Een uitvaartonderneming wilde graag een rouwritueel, voor mensen die recentelijk of langere tijd geleden een dierbare waren verloren. Op creatieve wijze (zang, dans, stilte en gesproken woord) werd er ritueel contact gemaakt met de overledenen. Indrukwekkend!
Opdrachtgevers waren verder ondermeer het ministerie van BZ en Landbouw, Dienst Landelijk Gebied, Samaya (conferentieoord), een collectief van vrouwelijke advocaten, DSM.
Thema’s die ons persoonlijk na aan het hart liggen zijn:
* Contact: doorbreken van vervreemding en contactarmoede in de organisatie;
* Aanpassen of afstemmen: Afstemmen betekent dat je trouw blijft aan je zelf en van daaruit kijkt hoe je een waardevolle bijdrage kunt leveren aan het systeem waar je deel vanuit maakt (team, afdeling, organisatie); aanpassen betekent dat je vooral bezig bent om aan verwachtingen van de buitenwereld te voldoen. Als je dat te lang doet, raak je het contact met jezelf kwijt en zul je niet de kwaliteit kunnen leveren die je in huis hebt.
* Acte de Présence: staan voor wat je waard bent en het versterken van je werkingsveld;
* Het versterken van de teamspirit door middel van zogenaamde creatie workshops: een voor het team relevant thema wordt door de dag heen op creatieve wijze onderzocht, toewerkend naar een klankbeeld waarin het thema collectief wordt vertolkt.
Waar wij verder voor gevraagd worden:
Verlevendigen van trainingen
Wij worden gevraagd om onderdelen van trainingen te verzorgen, als afwisseling van het meer conceptuele werken. Door middel van creatieve interventies brengen wij een ander licht aan op de thema’s die in de training centraal staan.
Afsluiten van werkconferenties
Er is hard gewerkt en mogelijk is er veel gepraat. Kennis en ervaringen zijn uitgewisseld. Om dat je verankeren en te bevestigen, verzorgen wij een levendige en verbindende afsluiting van werkconferenties, door middel van muziek, stem, spel of andere creatieve middelen. Je zou dit kunnen zien als een rituele afronding van dagen waarin mensen het beste van zichzelf hebben gegeven.
Cultuuronderzoek
Wij kunnen tenslotte gevraagd worden om, in samenwerking met leidinggevenden en medewerkers, de cultuur van de organisatie in beeld te brengen of te verklanken. In het laatste geval wordt er gewerkt aan een klankbeeld van tekst en muziek. Het creatieve onderzoeksproces an sich is een inspirerende en effectieve oefening met nieuwe, gewenste cultuurelementen. Diverse cultuurgebieden kunnen onderzocht worden, zoals de stijl van leidinggeven, de wijze waarop het overleg plaats vindt en de manier waarop wordt samengewerkt. Het onderzoek kan, indien gewenst, afgesloten worden met een presentatie voor een groter publiek.
Samenwerking
Om ons heen hebben wij een netwerk van mensen met wie wij graag samenwerken: organisatieadviseurs, trainers en kunstenaars. Waar nodig, maken wij gebruik van hun expertise, om zodoende beter aan de vraag te kunnen voldoen.
U kunt uw vraag of wens aan ons voorleggen en wij bedenken een inspirerend antwoord.
Paul en Mariëtte van Olffen
*tekening van Loes Vreedeveld